Merki Umhverfis- og orkustofnunar
Fréttir og viðburðir
Fleiri fréttir
17. febrúar 2026
Slitið malbik veldur mikilli svifryksmengun
Mikil svifryksmengun mældist á höfuðborgarsvæðinu þann 16. febrúar 2026. Styrkur grófs svifryks fór víða yfir heilsuverndarmörk. Mestur styrkur mældist við Grensásveg. Hæsta klukkustundarmeðaltal á grófu svifryki (PM10) var 475 µg/m³ og sólarhringsmeðaltalið var 153 µg/m³. Við Dalsmára í Kópavogi mældist sólarhringsmeðaltalið 99 µg/m³. 11 sinnum yfir heilsuverndarmörk á Grensásvegi Heilsuverndarmörk fyrir gróft svifryk eru 50 µg/m³ að meðaltal fyrir heilan sólarhring. Ekki má fara oftar en 35 sinnum á ári yfir þau mörk. Það sem af er ári hefur svifryksmengun farið 11 sinnum yfir mörkin á Grensásvegi. Algengt á þessum árstíma Í meðalári mælast hæstu svifryksgildi oftast í febrúar og mars. Á þessum árstíma er stærstur hluti svifryksins malbiksryk sem verður til við slit á vegyfirborði. Það er að stærstum hluta af völdum nagladekkja. Þurrt veður og úrkomuleysi auka líkur á háum styrk. Rykbinding og götusópun Síðustu vikur hafa verið óvenju snjóléttar og götur hafa verið rykbundnar talsvert oftar en venjulega. Birgðir af rykbindiefni kláruðust því fyrr en áætlað var. Von er á nýrri sendingu til landsins í lok vikunnar. Það er erfitt að sópa götur í frosti. Um mánaðarmótin janúar-febrúar kom veðurgluggi með hlýindum sem var nýttur til að sópa götur. Vegagerðin sópaði þá helstu þjóðvegi í þéttbýli á höfuðborgarsvæðinu. Reykjavíkurborg sópaði á sama tíma allar þær götur sem má sjá á meðfylgjandi korti. Í mikill umferð þegar um 40% bíla eru á nagladekkjum er slitið malbik hins vegar fljótt að safnast upp aftur í vegköntum. Mynd: Götur sem eru rauðmerkar lét Reykjavíkurborg sópa um mánaðarmótin janúar-febrúar. Götur sem Vegagerðin sópaði eru ekki merktar inn. Það eru: Miklabraut/Hringbraut, Kringlumýrarbraut, Hafnarfjarðarvegur, Sæbraut og Reykjanesbraut að Hvaleyrarholti. Ráðleggingar til almennings Mengun er mest við stórar umferðaræðar en lækkar hratt með fjarlægð frá götu. Þar munar um hverja tíu metra sem farið er frá götu og í um 200 metra fjarlægð er mengun talsvert mikið minni en við götubrún. Fólki sem er viðkvæmt fyrir loftmengun er bent á að: Fylgjast með loftgæðaupplýsingum á loftgaedi.is. Takmarka útiveru nálægt umferðarþungum götum þegar mengun er mikil. Velja frekar gönguleiðir og útivistarsvæði fjarri helstu umferðaræðum.
Viðburðir framundan
Sjá fleiri
16. febrúar 2026
Fýlar endurspegla ástand hafsins: Plast í meirihluta fugla
Vöktun á magni plasts í meltingarvegi fýla árið 2025 er lokið. Niðurstöður sýna að plast fannst í 68% fuglanna og í 18% tilvika var magnið yfir viðmiðunarmörkum OSPAR (0,1 g). Þetta kemur fram í nýrri skýrslu um vöktunina sem Náttúrustofa Norðausturlands annast fyrir Umhverfis- og orkustofnun. Helstu niðurstöður Plast fannst í 68% fýla – meðaltal fyrri vaktana er um 73%. 6,7 plastagnir voru að meðaltali í hverjum fýl – meðaltal fyrri vaktana er um 5,4 agnir. Mest fundust 59 plastagnir í einum fugli. 18% fýla höfðu meira en 0,1 g af plasti í meltingarvegi – langtímamarkmið OSPAR er að það séu ekki fleiri en 10% fýla með svo mikið plast. Plast sem fannst í meltingarvegi eins fýls. Mynd: Náttúrustofa Norðausturlands. Vöktunin hluti af OSPAR-samningnum Rannsóknir á plasti í meltingarvegi fýla er viðurkennd aðferð til vöktunar á plasti í hafinu. Fýlar eru algengir fuglar á norðurslóðum sem afla sér eingöngu fæðu á hafi úti, eru fyrst og fremst yfirborðsætur og þekktir fyrir að gleypa alls kyns úrgang. Ísland gerðist aðili að OSPAR-samningnum um verndun Norðaustur-Atlantshafsins árið 1997. Í samningnum eru ákvæði um reglubundna vöktun á ástandi hafsvæðisins. Magn plasts í meltingarvegi fýla er einn þeirra þátta sem vaktaðir eru. Hér á landi hófst sú vöktun árið 2018. Mest fundust 59 plastagnir í einum fugli. / Mynd: Canva.
Loftgæði
Umhverfis- og orkustofnun heldur utan um mælingar á gæðum þess lofts sem við öndum að okkur og miðlar þeim í gegnum til þess gert vefsvæði. Á vefnum er einnig að finna mæla frá öðrum aðilum. Þeir eru í flestum tilvikum ekki nákvæmnismælar, heldur grófir skynjarar, en geta þó veitt vísbendingar um loftmengun.
Opna loftgæðavef
Orkubúskapur
Raforkuvinnsla
Vatnsafl
13.604 GWst
Jarðvarmi
5.986 GWst
Vindorka
12,7 GWst
Rafvæðing
Fólksbílar
29.764
Hópferðabílar
35
Sendibílar
1.213
Vörubilar
26
Eldsneytisnotkun
Vegasamgöngur
289 ktoí
Skip
269 ktoí
Flug
267 ktoí

Gagnasöfn

Aðrir vefir tengdir stofnuninni
Upplýsingar um efnamál, eftirlit, haf- og vatnsmál, hringrásarhagkerfi, leyfi, loftgæði og loftslagsmál.
Orkustofnun - lógó
Upplýsingar tengdar náttúruauðlindum og orkuskiptum, auk upplýsinga um Raforkueftirlitið og Orkusjóð.
Loftgæði - lógó
Rauntímamælingar og spá um loftgæði á landinu.
Orkusetur - lógó
Hlutverk Orkuseturs er að stuðla að aukinni vitund almennings og fyrirtækja um skilvirka orkunotkun og möguleika til orkusparnaðar.
Svanurinn - lógó
Svanurinn er opinbert umhverfismerki Norðurlandanna og ætlað að draga úr umhverfisáhrifum af vörum eða þjónustu og auðvelda neytendum að velja umhverfisvænni kosti.
Úrgangur - lógó
Upplýsingar um úrgangsmál fyrir heimili og rekstraraðila.
Græn skref - lógó
Verkefnið Græn skref er fyrir ríkisstofnanir sem vilja draga úr neikvæðum umhverfisáhrifum af starfsemi sinni og efla umhverfisvitund starfsmanna.
Saman gegn sóun - lógó
Saman gegn sóun er almenn stefna umhverfis, orku- og loftslagsráðherra um úrgangsforvarnir sem gildir til ársins 2027. 
Starfsemi - lógó
Yfirlit um þá starfsemi sem heilbrigðiseftirlit sveitarfélaga hefur samþykkt skráningu fyrir. Sótt er um skráningu á Island.is.
Vettvangur opinberra aðila til að sameina aðgerðir tengdar jarðvarmaorku og auka þátt hennar í orkuskiptum á heimsvísu.
Með setningu laga um stjórn vatnamála var sett á fót nýtt stjórnkerfi sem miðar að verndun íslenskrar vatnsauðlindar til framtíðar.
Icewater lógó
Verkefninu LIFE Icewater er ætlað að vinna að verkefnum til að flýta fyrir og bæta innleiðingu vatnaáætlunar á Íslandi.
Orkuspá Íslands er samstarfsverkefni Landsnets, Raforkueftirlitsins og Umhverfis- og orkustofnunar.

Kennitala: 700924-1650

Akureyri

Rangárvellir 2, hús 8, IS-603

Egilsstaðir

Tjarnarbraut 39B, IS-700

Reykjavík

Suðurlandsbraut 24, IS-108

Selfoss

Austurvegur 20, IS-800